Tussenjaar na het vwo

Tussenjaar nemen

Examens gehaald, diploma binnen, en dan staat iedereen om je heen ineens te vragen: "En, wat ga je studeren?" Tsja. Misschien weet je het al precies. Maar misschien ook helemaal niet, en wil je daar mee tijd voor nemen en niet meteen in de collegebanken. Dan overweeg je nu misschien om een tussenjaar te nemen.

En nee, dat is geen "achterstand". Sterker nog: als je nog niet weet wat je wilt studeren, kan het een van de slimste dingen zijn die je doet.

Waarom überhaupt een tussenjaar?

Rijlessen volgen tijdens je deeltijdopleiding heeft veel voordelen. Ten eerste benut je je tijd slim. Waarom wachten tot je klaar bent met je opleiding? Je hebt nu al de kans om een vaardigheid te leren waar je je hele leven iets aan hebt. Bovendien geeft een rijbewijs je straks een voorsprong als je gaat solliciteren. Bij sommige bedrijven is het zelfs een vereiste om te kunnen solliciteren. Werkgevers houden van kandidaten die mobiel en flexibel zijn.

Maar hoe kies je nou de juiste rijschool?

Even eerlijk: na zes jaar vwo ben je waarschijnlijk best klaar met school. Je hebt je examens gemaakt, deadlines gehaald en verplichte vakken gevolgd. En dan zou je dáárna meteen een studie van vier jaar of langer moeten kiezen? Voor een aantal jongeren is dat te snel.

Een tussenjaar geeft je ruimte om adem te halen en uit te zoeken wat je écht wil. Niet wat je ouders willen, niet wat je vrienden gaan doen, maar wat bij jóu past. En dat heeft een positief effect. Studenten die bewust kiezen, switchen later minder vaak van studie. En switchen kost tijd, geld en flink wat energie. Een jaar "verliezen" om er daarna niet vier te verliezen aan de verkeerde studie? Dan is dat jaar ineens een hele goede investering.

Daarnaast leer je in een tussenjaar dingen die je op school nooit leert. Voor jezelf zorgen. Met geld omgaan. Zelfstandig zijn in een omgeving waar niemand je achter de broek aan zit. Je komt vaak een stuk volwassener terug.

Welke tussenjaar mogelijkheden zijn er?

Een tussenjaar betekent niet "een jaar op de bank hangen". Er zijn ontzettend veel tussenjaar mogelijkheden, en welke bij jou past hangt af van wat je eruit wil halen. Een paar populaire opties:

Reizen. Backpacken door Zuidoost-Azië, Australië of Zuid-Amerika. Je leert plannen, improviseren, andere culturen kennen en jezelf redden ver van huis. Voor je zelfvertrouwen is dit goud waard.

Werken en sparen. Een baan, geld opzij zetten en alvast ervaren hoe het echte leven werkt. Bonus: je hebt een buffer voor je studententijd. En een bijbaan staat ook nog eens netjes op je cv.

Vrijwilligerswerk. In binnen- of buitenland iets bijdragen aan een project. Goed voor de wereld, goed voor jou. Je ontdekt vaak verrassend veel over wat je belangrijk vindt.

Een tussenjaarprogramma of stage. Er zijn georganiseerde programma's, traineeships en stageplekken speciaal voor je tussenjaar. Handig als je structuur fijn vindt en niet alles zelf wil regelen.

Een combinatie. De meeste mensen mixen het. Bijvoorbeeld: eerst een paar maanden werken om te sparen, daarna reizen. Helemaal prima.

Het mooie is: er is geen "juiste" manier. De beste tussenjaar mogelijkheden zijn de mogelijkheden die jou helpen om beter te begrijpen wie je bent en wat je wil.

Maar... loop ik dan straks niet "achter"?

Dit is dé angst van bijna iedereen die over een tussenjaar nadenkt. Wat als iedereen al studeert en ik nog niks doe?

Even de cijfers van de andere kant: een jaar is een fractie van je leven. Over tien jaar maakt het écht niemand meer uit of je op je 18e of je 19e bent gaan studeren. Wat wél uitmaakt, is of je een studie kiest die bij je past. En precies dáár helpt een tussenjaar bij.

Bovendien zit je niet stil. Je verzamelt nieuwe ervaringen, verhalen en inzichten die je medestudenten nog niet hebben. Veel mensen die een tussenjaar namen, beginnen juist gemotiveerder en zelfverzekerder aan hun studie. Ze weten beter waarom ze er zitten.

Hoe begin je?

Het belangrijkste: maak het concreet. Een tussenjaar zonder plan kan zomaar een jaar Netflix worden, en dat levert niet veel op. Stel jezelf een paar vragen:

• Wat wil ik aan het einde van dit jaar geleerd of ervaren hebben?
• Wat is mijn budget, en hoe kom ik daaraan?
• Wil ik structuur, of juist alle vrijheid?

Twijfel je nog over je richting? Bekijk dan eens welke tussenjaar opties bij je passen, of doe de tussenjaartest. Zo gebruik je je tussenjaar ook echt om duidelijkheid te krijgen over je studiekeuze in plaats van het uit te stellen.

Tot slot

Een tussenjaar nemen na het vwo is geen teken dat je het niet weet of dat je ‘faalt’. Het is een bewuste keuze om jezelf de ruimte te geven die je nodig hebt. Of je nu gaat reizen, werken, vrijwilligerswerk doet of een programma volgt: als je het met een doel doet, kom je sterker, wijzer en zelfverzekerder terug.

En dan kies je je studie omdat je weet dat het bij je past.